สำนวน“take (the) bread out of someone’s mouth”แปลว่า

“ทุบหม้อข้าว”

ความหมาย

ทำลายอาชีพ หรือผลประโยชน์ที่เป็นเครื่องเลี้ยงชีพ

รูปคำ

สำนวนอังกฤษ กริยาวลี; สำนวนไทย กริยาวลี

ตัวอย่าง

The invention of the spinning jenny took the bread out of the hand weavers’ mouths.

เขาโกรธมากที่ถูกทุบหม้อข้าวหมดทางทำมาหากิน ฉะนั้น เขาคงจะต้องหาทางแก้แค้นแน่

คำอธิบาย

สำนวนอังกฤษ “take the bread out of someone’s mouth” แปลตรงตัวว่า ‘เอาขนมปังออกจากปาก’ ขนมปังเป็นอาหารหลักของชาวตะวันตก เช่นเดียวกับข้าวที่เป็นอาหารหลักของคนไทย คำ ‘bread’ เมื่อเป็นสำนวนจึงหมายถึง การดำรงชีพ วิธีการหาเลี้ยงชีพ และการเอา ‘bread’ ออกจากปากจึงหมายถึง การทำลายวิธีการหาเลี้ยงชีพ ทำให้หมดอาชีพ ได้รับความเดือดร้อน นอกจากนี้ยังหมายถึงการไม่ให้การอุปถัมภ์เลี้ยงดูที่เหมาะสม เอาเงินไปใช้จ่ายหาความสนุกสนานใส่ตัวด้วยความเห็นแก่ตัว ไม่นึกถึงคนที่จะต้องรับผิดชอบ เช่น She ac­cused her husband of drinking and gambling – taking bread out of his children’s mouths. (A Dictionary of American Idioms)

สำนวนไทย “ทุบหม้อข้าว” เอาหม้อข้าวมาเปรียบ หม้อข้าวที่มีข้าวสุกอยู่เมื่อถูกทุบแตก ข้าวสุกก็จะหกเลอะเทอะ ต้องอดข้าวกัน ข้าวเป็นอาหารหลักของคนไทย การทำลายภาชนะที่ใส่ข้าว จึงเปรียบได้กับการทำลายอาชีพ หรืองานในหน้าที่ หรือผลประโยชน์ที่เป็นเครื่องเลี้ยงชีพอยู่เป็นประจำ มีความหมายคล้ายคลึงกับสำนวนอังกฤษ “take (the) bread out of some­one’s mouth” โดยสำนวนไทยเปรียบกับข้าว และสำนวนอังกฤษเปรียบกับขนมปัง ซึ่งต่างก็เป็นอาหารหลัก ทั้งคู่สำนวนไทย “ทุบหม้อข้าว” เป็นสำนวนเก่ามักล่าวอยู่ในหนังสือ ศรีสวัสดิ์ กลอนสวดของเก่าสอนลูกศิษย์วัดว่า

“พ่อแม่เขารู้ ติเตียนลบหลู่ พาครูพลอยเสีย เขาเคยมาส่ง

สำรับกับเขี่ย เขาเขินเมินเสีย ครูพลอยอดโซ เหมือนทุบหม้อข้า

บาตรพระครูเจ้า สิ้นทั้งถ้วยโถ เณรจะอดข้าว หน้าเว้าตาโหว่

เขาไม่พุทโธ ด้วยเณรรังแก”

(Visited 98 times, 1 visits today)